Estetik braketlerle ortodontik tedavi, dişlerin dış yüzeyine diş rengine yakın porselen (seramik) braketlerin yapıştırıldığı bir sabit ortodontik tedavi yöntemidir. Braketler dişin rengiyle uyumlu olduğu için metal braketlere göre daha az fark edilir. Çalışma prensibi metal braketlerle aynıdır: braketlere bağlanan tel aracılığıyla dişlere kontrollü kuvvet uygulanır ve dişler planlanan konuma adım adım taşınır.
Estetik braket hangi durumlarda değerlendirilir?
Estetik braketler, metal braketlerle tedavi edilebilen dişsel problemlerin büyük bölümünde kullanılabilir. Daha çok şu durumlarda tercih edilir:
- Diş teli görünümünden çekinen ergen ve yetişkinler
- Çapraşıklık, diş arası boşluklar, derin veya açık kapanış gibi dişsel problemler
- Sabit tedaviyi tercih eden ancak metal braketlerin görünümünü istemeyen hastalar
- Şeffaf plakları günde 22 saat takmanın zor olacağını düşünen hastalar
Kapanış ilişkisine göre bazı durumlarda estetik braketler yalnızca üst dişlerde kullanılır, alt dişlerde ise metal braket tercih edilir. Bunun nedeni, porselen braketlerin sert bir malzeme olması ve karşı dişlerle temas ettiğinde bu dişlerde aşınmaya yol açabilmesidir. Hangi braket türünün uygun olduğu muayene ve kayıtların incelenmesiyle belirlenir.
Tedavi süreci nasıl ilerler?
Muayene ve kayıtlar. İlk randevuda ağız içi ve ağız dışı fotoğraflar çekilir, röntgenler incelenir ve dişlerin dijital kaydı alınır. Tedavi planı bu kayıtlara göre hazırlanır.
Braketlerin yapıştırılması. Dişler temizlendikten sonra porselen braketler özel bir yapıştırıcıyla dişlerin dış yüzeylerine yapıştırılır ve ilk tel yerleştirilir. Teller çoğunlukla şeffaf veya diş rengine yakın küçük lastiklerle braketlere bağlanır. Bu işlem genellikle uyuşturma gerektirmez.
Alışma dönemi. Diğer sabit tedavilerde olduğu gibi ilk günlerde dişlerde hafif sızlama ve yanak ya da dudak içinde aft benzeri küçük yaralar görülebilir. Bu dönem genellikle 1 hafta-10 gün sürer.
Aylık kontroller. Kontroller genellikle ayda bir yapılır. Bu seanslarda tel değişimleri ve ayarlamalar yapılır, lastikler yenilenir.
Braketlerin çıkarılması ve pekiştirme. Tedavi tamamlandığında braketler uygun aletlerle, diş yüzeyine özen gösterilerek çıkarılır. Dişler temizlenip parlatılır ve pekiştirme aşamasına geçilir.
Avantajları
- Daha az fark edilir. Diş rengine yakın braketler, özellikle uzaktan bakıldığında metal braketlere göre daha az dikkat çeker.
- Sabit tedavinin kontrolü. Metal braketlerle aynı mekaniklerle çalıştığı için diş hareketleri ayrıntılı biçimde yönlendirilebilir.
- Hasta uyumuna daha az bağımlılık. Braketler sabit olduğu için günlük kullanım süresini takip etmek gerekmez.
- Konuşmaya etkisi sınırlıdır. Braketler dişlerin dış yüzeyinde olduğu için dilin braketlere teması olmaz; bu yönüyle alışma süreci lingual tedaviye göre genellikle daha kolaydır.
Sınırlılıklar ve dikkat edilmesi gerekenler
Lastiklerin renk alması. Porselen braketlerin kendisi genellikle renk değiştirmez. Ancak braketleri tele bağlayan şeffaf veya açık renkli lastikler; çay, kahve, kola, kırmızı şarap, köri ve sigara gibi etkenlerle renk alabilir. Lastikler her kontrolde yenilendiği için bu renklenme çoğunlukla bir sonraki kontrole kadar sürer.
Kırılganlık. Porselen braketler, metal braketlere göre daha kırılgan bir yapıya sahip olabilir. Sert yiyecekleri ön dişlerle ısırmamak ve yeme-içme kurallarına uymak braketlerin zarar görmemesi için önemlidir.
Boyut. Bazı porselen braketler, dayanıklılık için metal braketlere göre biraz daha büyük tasarlanır. Bu durum alışma döneminde dudak içinde dolgunluk hissine neden olabilir.
Yeme-içme kısıtlamaları. Fındık, leblebi, buz gibi sert yiyecekler ile karamel, sakız ve lokum gibi yapışkan yiyeceklerden kaçınmak gerekir.
Ağız hijyeni. Braketler çevresinde yiyecek artıkları ve bakteri plağı daha kolay birikir. Dişler her yemekten sonra fırçalanmalı; arayüz fırçası ve diş ipi düzenli kullanılmalıdır. Yetersiz hijyen çürük, braket çevresinde beyaz leke ve dişeti iltihabına yol açabilir.
Günlük bakım önerileri
- Çay, kahve ve kola gibi içeceklerden sonra ağzı suyla çalkalamak veya dişleri fırçalamak, lastiklerin renk almasını azaltmaya yardımcı olur.
- Sigara hem lastiklerin renk almasına hem de dişeti sağlığının bozulmasına yol açabileceği için tedavi süresince bırakılması önerilir.
- Sert yiyecekler küçük parçalara bölünerek arka dişlerle çiğnenmelidir.
- Braketlerin çevresi ortodontik diş fırçası ve arayüz fırçasıyla özenle temizlenmelidir.
- Bir braketin kırıldığı veya koptuğu fark edildiğinde klinikle iletişime geçilmelidir.
Tedavi süresini etkileyen faktörler
Tedavi süresi kişiden kişiye değişir. Süreyi belirleyen başlıca etkenler şunlardır:
- Çapraşıklığın veya kapanış bozukluğunun derecesi
- Diş çekimi gerekip gerekmediği
- Hastanın yaşı ve kemik yapısı
- Kontrollere düzenli gelinmesi ve ara lastiklerin önerildiği şekilde kullanılması
- Braket kırılması veya kopmalarının sıklığı
- Ağız hijyeni ve dişeti sağlığı
Genel bilgi için ortodontik tedavi ne kadar sürer? yazısını okuyabilirsiniz.
Tedavi sonrasında
Braketler çıkarıldıktan sonra dişlerin eski konumlarına doğru kayma eğilimi vardır. Bu nedenle pekiştirme plakları veya dişlerin arka yüzeyine yapıştırılan ince sabit teller kullanılır. Pekiştirme aygıtlarını ortodontistinizin önerdiği şekilde kullanmak, elde edilen sonucun korunması için önemlidir. Tedavi öncesinde ve sonrasında sizi nelerin beklediğini ortodontik tedavi öncesi ve sonrası yazısında bulabilirsiniz.
Estetik braket, lingual ortodonti ve şeffaf plak
Görünümü ön planda tutan hastalar için üç seçenek öne çıkar. Estetik braketler dişlerin dış yüzeyindedir ve daha az fark edilir; alışma süreci metal braketlere benzer. Lingual ortodontide braketler dişlerin iç yüzeyindedir ve dışarıdan görünmez; ancak alışma süreci ve konuşmaya etkisi daha belirgin olabilir. Şeffaf plaklar ise çıkarılabilir ve yeme-içme kısıtı getirmez, fakat günde 22 saat kullanım gerektirir. Levent'teki kliniğimizde bu seçenekler muayenede beklentinize ve dişlerinizin durumuna göre değerlendirilir.








