İçeriğe geç
Dr. Pınar Demir, röntgeni ve dijital tedavi planını bilgisayarda incelerken

Ortodontik tedaviye başlamak için tüm daimi dişlerin sürmesi beklenmeli mi?

Tüm daimi dişlerin sürmesini beklemek her zaman doğru değildir. Özellikle üst çene gelişimiyle ilgili problemlerde erken değerlendirmenin önemini anlatıyoruz.

Yazar: Dr. Pınar DemirÇocuk ortodontisi · (güncelleme: )

Ortodontik tedaviye başlamak için tüm daimi dişlerin sürmesi gerektiği düşüncesi yaygın olsa da bu her zaman doğru değildir. Basit diş çapraşıklıklarının pek çoğu daimi dişler sürdükten sonra tedavi edilebilirken, özellikle çene gelişimiyle ilgili bazı problemlerde erken teşhis ve müdahale büyük önem taşır. Bu nedenle ilk ortodontik muayenenin, tüm daimi dişlerin sürmesi beklenmeden 7 yaş civarında yapılması önerilir.

Hangi durumlarda beklemek doğru olmayabilir?

Bazı problemler zamanında ele alınmadığında, çocuk büyüdükçe daha belirgin hale gelebilir. Bunların başında üst çene gelişiminin yetersiz olduğu durumlar gelir. Üst çene gelişiminin yetersizliği, çocuklarda genellikle üst çenenin geride konumlanması şeklinde kendini gösterir ve bu durum çene ve yüz yapısında dengesizliklere yol açabilir. Alt ön dişlerin üst ön dişlerin önünde kapanması, bu durumun ağız içinde fark edilebilen bulgularından biri olabilir.

Erken değerlendirme gerektirebilecek diğer durumlar şunlardır:

  • Üst çenenin dar olması ve arka dişlerde çapraz kapanış
  • Alt çenenin kapanırken bir tarafa kayması
  • Ağız kapalıyken ön dişlerin birbirine değmemesi (açık kapanış)
  • Parmak emme veya ağız solunumu gibi alışkanlıklar
  • Süt dişlerinin erken kaybı

Erken müdahale ne sağlar?

Büyüme dönemindeki bir çocukta çene kemikleri henüz gelişimini tamamlamamıştır. Erken müdahale sayesinde çocuğun büyüme potansiyelinden yararlanılarak çenelerin gelişimi yönlendirilebilir ve daha etkili sonuçlar elde etmek mümkün olabilir. Örneğin üst çene geriliğinde yüz maskesi, üst çene darlığında genişletme apareyleri gibi uygulamalar büyüme döneminde kullanılır.

Bu süreçte bir ortodontistin erken değerlendirmesi, ileride gerekebilecek çene cerrahisi gibi daha kapsamlı tedavilere duyulan ihtiyacın önlenmesine veya azaltılmasına yardımcı olabilir. Büyüme tamamlandıktan sonra çeneler arasındaki uyumsuzluk yalnızca ortodontik tedaviyle düzeltilemeyebilir ve ortognatik cerrahiye hazırlık tedavisi gündeme gelebilir.

Erken muayene erken tedavi anlamına mı gelir?

Hayır. 7 yaş civarında yapılan muayene her zaman tedaviye başlanacağı anlamına gelmez; birçok çocukta yalnızca düzenli takip önerilir. Muayenenin amacı, müdahale gerektiren bir durum varsa bunu en uygun zamanda fark etmektir. Tedavi gerekiyorsa başlama zamanı, problemin türüne ve çocuğun büyüme dönemine göre belirlenir. Erken tedavi gören bazı çocuklarda, daimi dişler sürdükten sonra dişlerin son dizilimi için ikinci bir tedavi aşaması da gerekebilir.

Erken tedavi fırsatı kaçırıldıysa ne olur?

Ergenlik döneminde bazı durumlar hâlâ ortodontik tedaviyle çözülebilir. Örneğin üst çenenin iskeletsel darlığı söz konusuysa ve çocuk 14-15 yaş civarındaysa, muayene bulgularına göre cerrahi destek olmaksızın iskeletsel üst çene genişletmesi yapılabilir. Ancak alt çenenin önde, üst çenenin geride olduğu iskeletsel bozukluklarda, özellikle aile öyküsü de varsa, erken tedavi şansı kaçırıldığında büyümenin tamamlanması beklenip cerrahi seçeneğin değerlendirilmesi gerekebilir. Erken değerlendirme, seçeneklerin daha geniş olduğu dönemde karar verebilmeyi sağlar.

Çocuklarda erken muayenenin genel önemini çocuklarda ortodontik tedavi: erken müdahalenin önemi yazısında, tedavi seçeneklerini ise çocuklarda ortodonti sayfamızda bulabilirsiniz. Çocuğunuzun diş ve çene gelişimini muayenede değerlendirip takip planını birlikte belirleyebiliriz.

Sık sorulan sorular

İlk ortodontik muayene için 7 yaş civarı önerilir. Bu muayene her zaman tedaviye başlanacağı anlamına gelmez; birçok çocukta düzenli takip planlanır ve müdahale gerekiyorsa en uygun zaman belirlenir.

Alt ön dişlerin üst ön dişlerin önünde kapanması ve yüz profilinde orta bölgenin geride görünmesi bulgular arasında olabilir. Değerlendirme için ortodontik muayene gerekir.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve muayenenin yerini tutmaz. Tedavi ihtiyacı, süresi ve sonucu kişiden kişiye değişir.

İlgili tedaviler